Đấu tranh với sách lậu: Đoạn trường ai có qua cầu mới hay

Responsive image

 

Có lẽ, sau hàng chục năm kiên trì đấu tranh với hiện tượng sách của đơn vị mình bị in lậu một cách trắng trợn, lần này Trí Việt - First News đã quyết tâm "cậy nhờ" đến cán cân công lý để đòi lại sự công bằng cho chính mình sau nhiều năm bị xâm hại nghiêm trọng về lợi ích kinh tế cũng như uy tín, thương hiệu. Đấu tranh với sách lậu thực sự là một "cuộc chiến" thật "đoạn trường ai có qua cầu mới hay"...

Cuộc chiến gian nan

Ông Nguyễn Văn Phước, Giám đốc First News - Trí Việt cho biết, hiện nay, trên cả nước có khoảng 800 trung tâm, trường ngoại ngữ, trong đó, tại TP Hồ Chí Minh có hơn 450 trung tâm và chiếm 85% các trung tâm này đang có các hiện tượng vi phạm bản quyền. Cụ thể, có 9 tựa của hai bộ sách "TOEIC" và "TOEFL iBT" cùng toàn bộ đĩa CD đã được First News mua bản quyền của Compass bị 8 trung tâm, trường ngoại ngữ tại Tp HCM và nhiều nhà sách tư nhân trước cổng Trường Đại học Ngoại ngữ, Đại học Quốc gia Hà Nội, các nhà sách trên đường Phạm Văn Đồng (Hà Nội) photo toàn bộ nội dung, đổi tên sách, in lem nhem, chất lượng thấp để bán cho học viên với giá cao gấp đôi so với giá sách có bản quyền. Tất cả các thông tin về vụ việc này đều đã được First News - Trí Việt và đại diện NXB Compass thu thập từ hóa đơn, chứng từ, quay phim, vật chứng… Hiện hai đơn vị này cho biết đang tiến hành mọi thủ tục pháp lý cần thiết để kiện 3 đơn vị có vi phạm quy mô lớn nhất ra tòa dân sự để đòi lại công bằng cho chính mình.

Tại  Việt Nam, các đơn vị làm xuất bản chân chính luôn phải sống chung với nạn sách lậu, sách giả suốt nhiều năm qua. Trước đây, phải cần đến hàng tháng sau khi "sách thật" ra lò, thì sách lậu, sách giả mới xuất hiện trên thị trường. Nhưng đến nay, chỉ cần một tuần, thậm chí là vài ngày, sách lậu đã có thể tràn ra bán ở các vỉa hè, ngõ phố với tốc độ nhanh đến mức khi được báo có sách giả xuất hiện, có đơn vị xuất bản đã không khỏi ngỡ ngàng, "không tin được dù đó là sự thật". Ông Nguyễn Văn Phước - Giám đốc Công ty Văn hóa Sáng tạo Trí Việt - First News là người có "thâm niên" trong cuộc chiến với vấn nạn sách lậu cho biết: "Hàng chục năm nay, đã có vài trăm đầu sách do Công ty Trí Việt - First News mua bản quyền phát hành, trong đó chủ yếu là những cuốn sách có tính ứng dụng cao như tủ sách "Hạt giống tâm hồn", trọn bộ 25 tập "Chicken Soup for The Soul", trọn bộ 5 cuốn "Luyện thi TOEIC" (mua bản quyền của NXB Compass), "Đắc nhân tâm", "Quẳng gánh lo đi và vui sống","Quà tặng diệu kỳ", "Phút nhìn lại mình"… đều bị in lậu với tốc độ chóng mặt và bị in đi in lại nhiều lần, bày bán công khai ở nhiều nơi. Sau một thời gian dài thu thập chứng cứ, tài liệu, ông Nguyễn Văn Phước đã nhiều lần cung cấp cho cơ quan Công an, đơn vị quản lý thị trường và cả cho các nhà báo hàng loạt địa chỉ cơ sở in lậu để họ vào cuộc.

Một cơ sở in sách lậu bị phát hiện, thu giữ.

Thực tế, có nhiều vụ việc được ông Phước phát giác, báo cho cơ quan chức năng để họ có biện pháp xử lý… Đã nhiều lần ông Phước "thân chinh" từ TP Hồ Chí Minh ra Hà Nội, đến tận các ổ in lậu nằm trên khu vực đường Láng để tự nắm bắt tình hình, thậm chí tự mình lên tiếng cảnh cáo đối với những kẻ mà ông biết đích xác có hành vi xâm hại đối với công ty ông. Chính vì thế, đã nhiều lần ông Phước bị những kẻ đầu nậu lên tiếng dọa trả thù. Nhưng không vì thế mà ông Phước chùn bước, vì ông cho rằng: "Không thể làm ngơ trước việc những kẻ xấu cứ mãi trục lợi trên đôi vai của chúng tôi…".

Nhờ sự kiên quyết của Trí Việt - First News mà đại diện là ông Nguyễn Văn Phước cùng với một số tổ chức, cá nhân khác, một số cơ sở in lậu, làm giả, kinh doanh sách giả đã bị phát hiện và xử lý. Điển hình như cuối tháng 10/2010, đoàn kiểm tra liên ngành đã kiểm tra các cửa hàng sách trên đường Phạm Văn Đồng và thu giữ khoảng 5 tấn sách lậu. Trước đó vài tháng, khi kiểm tra các cơ sở in của Công ty TNHH Minh Thắng có địa chỉ tại 808 đường Láng do ông Bùi Minh Thắng làm giám đốc, cơ quan chức năng đã phát hiện và bắt giữ tang vật gồm 50 đầu sách và khoảng 4 tấn "sách gian". Những vi phạm của hệ thống Trường Ngoại ngữ IWEP Đông Âu tại TP Hồ Chí Minh đã từng đổi tên sách, in, photo bộ giáo trình "TOEFL iBT" và "TOEIC" của Trí Việt - First News bán cho học viên với giá cao gần gấp đôi sách thật đã bị phanh phui…

Tuy nhiên, việc làm dù được đánh giá là tích cực và có hiệu quả của cá nhân ông Phước - người được coi là… "sát thủ của sách lậu" cũng vẫn chỉ như "ném đá ao bèo", không thể xuể so với hiện trạng đang diễn ra và tái diễn ra ở các đơn vị vi phạm đã bị xử phạt. Ông Phước bức xúc bày tỏ: "Tại Việt Nam, những đơn vị làm sách chịu rất nhiều áp lực, nhiều chi phí để xuất bản những tác phẩm có giá trị cho bạn đọc nhưng lại không được bảo vệ một cách thích đáng trước tệ nạn in lậu. Trong khi đó, dường như những kẻ in lậu mặc nhiên có nhiều đặc quyền đặc lợi, sống nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật, làm giàu trên công sức lao động và mồ hôi, tâm huyết của những người làm sách chân chính như chúng tôi. Rất mong các cơ quan truyền thông báo chí lên tiếng mạnh mẽ và các cơ quan chức năng triệt hạ nạn in lậu, làm giả sách để bảo vệ quyền lợi cho bạn đọc và những đơn vị xuất bản chân chính. Nếu không, chính những người làm ăn chân chính phải chịu thiệt thòi đến mức đứng trước nguy cơ phá sản".

Thủ đoạn "chặt chém" mới

Không chỉ sách của Trí Việt - First News bị in lậu mà nhiều đầu sách của các đơn vị có uy tín như NXB Trẻ, Công ty Văn hóa Phương Nam, NXB Văn học, NXB Phụ nữ, NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh… đều có các đầu sách bị xâm hại. Dù có thái độ rất gay gắt đối với hành động xâm hại đến lợi ích kinh tế cũng như uy tín, thương hiệu của mình, nhưng đại diện của các đơn vị này cũng chỉ dừng ở mức báo cho cơ quan chức năng biết để có biện pháp can thiệp hoặc liên tục thay đổi mẫu mã để hạn chế sách bị làm giả. Thế nhưng, theo ông Phạm Sĩ Sáu - Trưởng ban Khai thác đề tài và giao dịch bản quyền NXB Trẻ - hầu như các biện pháp xử lý đều còn là quá "nhẹ tay" đối với việc làm sai trái này. Ông cho biết: "Hàng tỉ đồng của tác giả và NXB đã bị bọn in lậu ăn cướp một cách trắng trợn dưới hình thức làm sách giả. Mặt khác, sách giả, sách lậu thường không bảo đảm về chất lượng cả hình thức và nội dung, lại có gắn logo của NXB, gây thiệt hại không nhỏ cho NXB về mặt uy tín, thương hiệu. Đối với độc giả, thiệt hại thường khó thấy, nhưng nó sẽ ảnh hưởng đến thói quen tiêu dùng và chính họ cũng không biết là đang góp phần tiếp tay cho những người làm sách lậu "cướp không" thành quả lao động của tác giả cũng như những người góp phần làm nên cuốn sách".

Thế nhưng thời gian gần đây, những kẻ làm sách lậu lại có thủ đoạn tinh vi hơn để trục lợi, ngoài việc xâm hại quyền lợi của các NXB, họ còn có chiêu thức mới để móc túi độc giả bằng cách tăng giá bìa, sau đó có thể dùng thủ đoạn "chiết khấu". Độc giả mua sách rất dễ bị lừa, tưởng rẻ mà lại hóa đắt so với những cuốn sách thật của các nhà xuất bản.

Mới đây, Công ty Văn hóa Sáng tạo Trí Việt - First News cũng đã cho cung cấp một danh sách dài những đầu "sách lậu" bị tăng giá từ 10 lên đến 72% so với sách thật, đã khiến dư luận hết sức bức xúc như: Bộ sách "Hạt giống tâm hồn" của Trí Việt - First News được niêm yết giá chỉ với 24.000 đồng/cuốn nhưng sách lậu lại được bán với giá 35.000 đồng; cuốn "7 thói quen của bạn trẻ thành đạt" được dán giá 55.000 đồng so với sách thật là 34.000 đồng… Bởi vậy, bạn đọc cũng cần phải thận trọng khi lựa chọn mua sách. Mua phải hàng kém chất lượng đã là một chuyện thiệt thòi mà giá lại cao hơn hàng thật, thì khác nào khách hàng bị móc túi hai lần.

Đã đến lúc, các cơ quan có chức năng cần có những biện pháp mạnh hơn để xử lý những kẻ "làm giả ăn thật" này. Bởi vì, thực tế đã có những người sẵn sàng nộp phạt rồi lại tái phạm vì "mối hời" từ việc làm sách vẫn quá hấp dẫn đối với họ...