Nobel văn chương 2011: Adonis được đặt cược cao nhất

Responsive image

Trước khi công bố giải Nobel Văn chương 2010, Adonis, nhà thơ Syria cũng được đặt cược cao nhất. Song, viện Hàn lâm Thụy Điển đã bỏ ngoài tai chuyện lùm xùm cá cược bên ngoài để xướng danh nhà văn Peru Mario Vargas Llosa (tác giả tiểu thuyết Trò chuyện trong quán La Catedral, Nhã Nam và NXB Hội Nhà Văn). Tháng tới, giải Nobel Văn chương sẽ được công bố. Và Adonis lại được nhà cái Ladbrokes đặt cược cao nhất - tỷ lệ: 4/1.

Trong bảng xếp hạng cá cược trên trang ladbrokes.com, có thể thấy những tên tuổi cũ, cứ đến hẹn Nobel lại xuất hiện. Đó là nhà thơ Thụy Điển Tomas Transtromer, 80 tuổi (cược 9/1), xếp sau Adonis. Tiếp đến là Thomas Ruggles Pynchon, tiểu thuyết gia Mỹ, sinh năm 1937, với tỷ lệ cược 10/1. Trong khi đó, Murakami Haruki, tiểu thuyết gia Nhật được toàn cầu biết đến, với tỷ lệ cược là 16/1, sau Péter Nádas, nhà thơ, kịch tác gia và cây bút tiểu luận người Hungary (12/1), Assia Djebar của Algeria (12/1) và Ko Un, cây đại thụ của thơ ca hiện đại Hàn Quốc (14/1). Những tên tuổi lớn trong làng tiểu thuyết Anh, Mỹ như Philip Roth, Cormac McCarthy, Don DeLilLo, Joyce Carol Oaters hay John Banville đều được đặt cược ở tỷ lệ 25/1.

Cũng như mọi năm, trong danh sách cược giải dài dằng dặc này, có thể phát hiện thêm những tên tuổi lớn của văn chương thế giới, những người, mà sự nghiệp văn chương đồ sộ của họ có thể làm sang cho giải Nobel như Umberto Eco, Milan Kundera hay Salman Rushdie sau một thời gian Nobel văn chương hướng đến những tác giả “tầm phủ sóng toàn cầu yếu”, như Doris Lessing, Herta Muller hay có phần cũ kỹ rề rà như kiểu Jean-Marie Le Clézio.

Trong bài viết Adonis declared Nobel prize for literature favourite (tạm dịch: Adonis được tán thành nhận giải Nobel văn học) cây bút Alison Flood của The guardian viết: “Sau khi thắng giải thưởng danh giá Goethe vào đầu năm nay, nhà thơ Syria Adonis có nổi bật lên như một ứng cử viên sáng giá nhất của giải Nobel Văn chương vào tháng tới”. Bài viết cũng nhắc tới một ý mà ban tổ chức giải Goethe đã nhận xét dành cho Adonis, cho rằng, ông “là nhà thơ thuộc thế giới Arập quan trọng nhất trong thời đại chúng ta”. Giải Goethe trao ba năm một lần, tôn vinh những nhà văn có đóng góp lớn với nền văn chương thế giới, được trao cho Adonis vào ngày 28.8 vừa qua tại Frankfurt Đức, trị giá 50.000 euro.

Adonis, tên thật của Ali Ahmad Said Esber, sinh năm 1930 tại một ngôi làng thuộc Al Qassabin, Syria, hiện sống tại Paris. Ông là giáo sư giảng dạy văn chương Arập tại các đại học Lebanese, Damascus và Sorbonne. Ông là tác giả của hơn 20 tuyển tập thơ nổi tiếng viết bằng tiếng Arập.

Giải Nobel sẽ được viện Hàn lâm Thụy Điển công bố vào tháng 10 tới. Bỏ qua yếu tố cờ bạc, thì tỷ lệ cá cược trên trang Ladbrokes phản ánh một điều: sự yêu thích của giới chuyên môn, người đọc ủng hộ cho văn chương của Adonis trong suốt vài năm qua là có thật. Nhưng giải Nobel Văn chương 2011 có thật sự thuộc về ông hay không, lại thuộc quyền hạn và lý lẽ riêng của viện Hàn lâm Thụy Điển, nơi mà chủ kiến luôn được đề cao đến mức, sau mỗi lần một cái tên được công bố, thường kéo theo những dư luận đa chiều.

Cũng có thể bởi không có những barem hay tiêu chí chung nào để đánh giá chính xác giá trị tác phẩm và những văn nghiệp.